پژوهش‌نامه بختیــــــاری‌شناسی و اقوام ایرانی

پژوهش‌نامه بختیــــــاری‌شناسی و اقوام ایرانی

آزادی و آزادی‌خواهی در شعر ژاله قائم‌ مقامی

نویسندگان
1 استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران.
2 کارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران. (نویسندۀ مسئول)
10.22034/BSRIIT.2025.15371.107/bsriit.2025.116711
چکیده
آزادی و آزادی‌خواهی، مؤلفه‌ای‌ مهم در ظهور بسیاری از مکاتب ادبی در ادبیات معاصر جهان است و دارای نقش مؤثر در تداوم و تکامل اهداف آن مکاتب بوده است. تحولات سیاسی و اجتماعی ایران در دوران معاصر و انطباق آن با مؤلفة آزادی نخست نهضت مشروطه را تداعی می‌کند. جامعۀ ادبی ایران تحت تأثیر این نهضت اجتماعی قرار می‌گیرد. ژاله قائم‌مقامی یکی از شاعران پیشرو و مؤثر در تحولات ادبی معاصر است که بازیابی درون‌مایة آزادی و آزادی‌خواهی در اشعار او هدف پژوهش حاضر است. جامعۀ آماری پژوهش کلیات اشعار ژاله قائم‌مقامی است. طرح پژوهش از نوع گفتمان‌کاوی کیفی و روش انجام تحقیق توصیفی تحلیلی است. جهت دستیابی به داده‌های پژوهش، مولفه‌های آزادی و آزادی‌خواهی در اشعار ژاله قائم‌مقامی بازیابی شد. در مرحلۀ بعد، پس از ارائۀ توصیفات کتابخانه‌ای، با روش تحلیلی داده‌ها مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج بررسی نشان داد که آزادی سیاسی، آزادی اجتماعی، آزادی فرهنگی و آزادی فردی در اشعار ژاله قائم‌مقامی بازتاب دارد. به طور کلی مولفه‌های آزادی و آزادی‌خواهی با غلبة طرح مسائل زنان در آثار ژاله قائم‌مقامی مشاهده می‌شود.

دوره 4، شماره 1
بهار و تابستان 1404
آبان 1404