ایذه امروزی، شهری بختیارینشین است که طبق اسناد به جهت آب و هوای آن مردمانی را از کهنترین زمان در خود جای داده و اسناد پیش-تاریخی و تاریخی سخن از آن به میان میآورند و شاید بتوان گفت از همة دورانها از خود آثار به جای گذاشته است و این فرایند سبب شده که ایذه "موزة روباز" لقب گیرد. در کنار آن، ایذه و مردمان بختیارینشین آن که وارث این فرهنگ کهن پیش از ورود اَریهها هستند، با آمدن اجدادشان، پارسیان کهن به زیستگاه عیلامیان، هم وامدار فرهنگ عیلامیان و هم وارث فرهنگ و زبان هندواروپایی، آریایی(هندوایرانی) و ایرانی باستان شدند؛ از این رو، هدف این مقاله، بررسی نامهایی که این شهر تا دورة اسلامی به خود گرفته و اینکه این نامها متعلق به کدامین تمدنها بوده است. بر این پایه، روش کار هم، نگاهی عمیق به اسناد مکتوب تاریخ باستان و بررسی نامهای آن با نگاهی به معانی آنان است. در پایان چنین برداشت شد که این شهر در دوره عیلام، نام ایپیر را داشته و تریشه و شیلهه از جاینامهای این شهر بوده و خوخنور احتمالاً بیشتر با رامهرمز همخوانی دارد و با آمدن پارسیان این شهر نام ایذه گرفت و محتملتر به جهت جایگاه آیینی و نیایشی آن نام ایذه از ریشة ایرانی yaz/iz به معنی نیایش میآید.